EXALTATA EST, Rudka 2014

Exaltata est – smakowanie chorału, które nasyca duszę

05_08_14_PlakatOd samego początku działalność Projektu „Wschód-Zachód” bazowała na organizacji nabożeństw, których oprawę muzyczną stanowiły dawne pieśni religijne z terenów całej Europy. W świąteczny sierpniowy weekend do grona pięciu nabożeństw okresowych, prezentowanych przez muzyków w całym kraju, dołączyło szóste: Apel Jasnogórski Exaltata est (łac. Wywyższona jest), na który składa się chorał gregoriański przypisany Uroczystości Wniebowzięcia NMP. Najpierw rozbrzmiał on w kościele św. Klary w Hajnówce, w wieczór uroczystości, następnie, dzień później, w kościele Trójcy Przenajświętszej w Rudce, gdzie kończył uroczyste obchody wspomnienia św. Rocha.

Uroczystość Wniebowzięcia NMP znana była już w V wieku w Palestynie i Syrii i już wtedy świętowana była 15. sierpnia. Rzym przejął ją w VII wieku, choć prawda o wniebowzięciu NMP podniesiona została do rangi dogmatu dopiero w 1950 r. W tradycji wschodniego chrześcijaństwa mówi się, że podczas zaśnięcia Jezus Chrystus zabrał do nieba jedynie duszę Maryi. Katolicki dogmat głosi jednak, że do nieba została wzięta Maryja z duszą i ciałem, gdyż jako Niepokalanie Poczęta nie podlegała skutkom grzechu pierworodnego, a więc i śmierci.

Uroczystość Wniebowzięcia NMP jest więc niewątpliwie najstarszym świętem maryjnym w chrześcijaństwie do dziś uroczyście obchodzonym na Wschodzie i Zachodzie. W tradycji łacińskiej od wieków posiadała ona, jak każde wielkie święto, rozbudowaną wigilię (nocne czuwanie), w której skład wchodziły: I nieszpory, matutinum („godzina czytań”, złożone z trzech nokturnów), laudesy i msza święta. Po zakończonym nocnym czuwaniu osoby konsekrowane czekała jeszcze modlitwa pozostałych godzin brewiarzowych w ciągu dnia: tercja, seksta, nona, II nieszpory i kompleta. Do tego dołożyć należy drobne wzbogacenia tego schematu wynikające z tradycji poszczególnych wspólnot zakonnych (np. procesje). Jeśli sobie uświadomimy, że każdy ryt liturgiczny w chrześcijaństwie jest rytem śpiewanym, łatwo dojść do wniosku, że tak uroczystym obchodom musiały towarzyszyć równie uroczyste i różnorakie śpiewy. Przygotowując nabożeństwo Exaltata est Projekt „Wschód-Zachód” oparł się na dwóch łacińskich tradycjach: księgach edycji watykańskiej, podanych całemu Kościołowi Powszechnemu, i księgach dominikańskich, zawierających śpiewy własne zakonu kaznodziejskiego. W płaszczyźnie symboliki również odwołano się do symboliki liczb, stosowanej w średniowieczu. Śpiewy zostały pogrupowane po trzy; cyfra trzy symbolizuje Boga Trójjedynego. Cztery grupy takich śpiewów oddawało z kolei symbolicznie naturę tego świata; ma on bowiem cztery strony, kształtują go cztery żywioły, a czas przemija w cyklu czterech pór roku. Trzy razy cztery, czyli symboliczne przeniknięcie się świata niebieskiego z ziemskim, łącznie daje dwanaście – tyle samo gwiazd pojawia się nad głową Maryi w Objawieniu św. Jana (Ap 12, 1). To właśnie Maryja staje na przecięciu rzeczywistości Boskiej i ludzkiej.

Od strony technicznej w skład nabożeństwa weszły śpiewy chorałowe o różnym zastosowaniu i strukturze. Były więc to śpiewy procesyjne, brewiarzowe i mszalne. Wśród nich można było wyróżnić responsoria (rozbudowane i proste), antyfony (krótkie, śpiewane z psalmami, lub długie, funkcjonujące jako samodzielny śpiew), hymn i sekwencję. Część śpiewów z tradycji dominikańskiej wykonanych zostało w interpretacji według Hieronima z Morawii, dominikańskiego muzykologa, żyjącego w XIII wieku w klasztorze św. Jakuba w Paryżu. Gdy on pisał swój traktat muzyczny, za ścianą św. Tomasz z Akwinu tworzył swoją Summę.

Chorał gregoriański jest śpiewem kontemplacyjnym, tworzącym doskonałą przestrzeń do modlitwy wspólnotowej, jak i indywidualnej. Celem niniejszego nabożeństwa, w którym uczestnictwo wiernych nie było zewnętrznie aktywne, było właśnie stworzenie takiej przestrzeni do modlitwy, w której każdy ma w końcu czas, by ofiarować Bogu noszone od dawna intencje. Każdy indywidualnie, a zarazem wszyscy zebrani we wspólnotę. Bez wypowiadania zbędnych słów, bo to nie ilość słów, ale „wewnętrze smakowanie nasyca duszę” (św. Ignacy Loyola).

Krzysztof H. Olszyński

EXALTATA EST

05_08_14_PlakatUroczystość Wniebowzięcia NMP jest niewątpliwie najstarszym świętem maryjnym w chrześcijaństwie. Jest również najważniejszym świętem ku czci Bogurodzicy. Dlatego też na przestrzeni wieków powstało mnóstwo kompozycji, w których śpiewacy podczas liturgii wychwalali Boga za dar Bożej Rodzicielki. Wkrótce będziemy mogli zapoznać się z tym skarbcem śpiewów kościelnych w naszym kościele parafialnym. Po zakończeniu nabożeństwa czterdziestogodzinnego zapraszamy na czuwanie modlitewne EXALTATA EST (łac. wywyższona jest), na które składać się będzie średniowieczny chorał gregoriański napisany na Uroczystość Wniebowzięcia NMP. Śpiew poprowadzi Projekt „Wschód-Zachód” zrzeszający fascynatów dawnej muzyki religijnej z terenu całego kraju. Na nabożeństwo zapraszamy w sobotę, 16 sierpnia, na godzinę 19:00. Śpiewacy będą posługiwać śpiewem również podczas mszy niedzielnej, o godzinie 10:00 w kaplicy św. Józefa Robotnika w Korycinach.

Jak to w tradycji średniowiecznej bywało śpiew chorałowy ma swoje symboliczne znaczenie. Również nabożeństwo EXALTATA EST zostało oparte na średniowiecznej symbolice liczb. Więcej szczegółów znaleźć można na stronie Projektu „Wschód-Zachód” (TUTAJ).

Link do wydarzenia na profilu Facebook podany jest poniżej: https://www.facebook.com/events/751336334922935/

Plan 40-godzinnego nabożeństwa na św. Rocha

ODPUST KU CZCI ŚW. ROCHA 2014
40-GODZINNE NABOŻEŃSTWO ADORACYJNE

CZWARTEK, 14.08.2014:

15:00 – MSZA ŚW. w Godzinie Miłosierdzia – rozpoczęcie 40-godzinnego nabożeństwa

16:00-18:00 – Adoracja

18:00 – MSZA ŚW.

19:00-21:00 – Adoracja

21:00 – Apel Eucharystyczny – zakończenie adoracji

PIĄTEK, 15.08.2014 – Uroczystość Wniebowzięcia NMP

6:00 – Rozpoczęcie adoracji

8:00 – Godzinki

8:30 – MSZA ŚW.

12:00 – MSZA ŚW. – poświęcenie równianek

13:00-18:00 – Adoracja

18:00 – MSZA ŚW.

19:00-20:30 – Adoracja

20:30 – Różaniec Fatimski, zakończenie adoracji

SOBOTA, 16.08.2014 – Odpust ku czci św. Rocha

6:00 – Rozpoczęcie adoracji

9:00 – MSZA ŚW.

12:00 – SUMA ODPUSTOWA, Nieszpory o Najśw. Sakramencie, Procesja Eucharystyczna, zakończenie 40-godzinnego nabożeństwa

18:00 – MSZA ŚW.

Półkolonie w pielgrzymce po Podlasiu

W środę 9 lipca uczestnicy półkolonii organizowanych przez Świetlicę Środowiskową „Promyk Dnia” w Rudce odbyli wycieczkę szlakiem wielu kultur. Zwiedziliśmy wiele ciekawych miejsc – perełek Podlasia. Pierwszym przystankiem był Supraśl – w czasie spaceru zobaczyliśmy prawosławny Monaster Zwiastowania Najświętszej Marii Panny, a także miejsce, w którym wg legendy zaczęła się historia Supraśla. Spacerowaliśmy nad rzeką o tej samej nazwie aż pod Pałac Buchholtzów – dzisiaj siedzibę Liceum Plastycznego im. Artura Grottgera. Następnym przystankiem był Poczopek leżący w Nadleśnictwie Krynki, gdzie podziwialiśmy piękne rzeźby z drewna i kamienia, a w Galerii Na Skraju Puszczy okazy zwierząt występujących na Podlasiu, a także odczytywaliśmy godzinę na zegarach słonecznych. Po drodze zatrzymaliśmy się również przy Cmentarzu Powstańców Listopadowych w Kopnej Górze koło Supraśla aby złożyć hołd poległym żołnierzom. Ciekawym doświadczeniem była wizyta w meczetach w Kruszynianach i Bohonikach – usłyszeliśmy tam czym różnią się obrzędy muzułmańskie od tych kultywowanych w kościele katolickim. Imam meczetu w Bohonikach pokazał nam jak pisze się nasze imiona w języku arabskim. W dalszej części podróży odwiedziliśmy dwa miejsca na Podlasiu ważne dla katolików: Kościół pw. Św. Antoniego Padewskiego w Sokółce, gdzie pomodliliśmy się przed kaplicą Matki Bożej Różańcowej przed wystawioną na widok publiczny cząstką Ciała Pańskiego, a także Sanktuarium Matki Boskiej Bolesnej w Świętej Wodzie, gdzie wszyscy mogli zaczerpnąć wody z groty Matki Bożej Bolesnej, a także powierzyć Panu Bogu swoje intencje napisane na małych krzyżykach zawieszonych na miejscowej Górze Krzyży. Wieczorem zmęczeni ale szczęśliwi wróciliśmy do domów. Była to bardzo ciekawa i pouczająca wyprawa.

Pielgrzymka do sanktuariów na Białorusi – od 18 do 22 sierpnia 2014 r.

Podlaski Instytut Kultury Chrześcijańskiej – Patrymonium Fidei im. Jana Pawła II – zaprasza na Pielgrzymkę do sanktuariów na Białorusi w dniach od 18 do 22 sierpnia 2014 r. (5 dni).

Program Pielgrzymki:

Dzień I, 18.08.2014 r. – poniedziałek
Drohiczyn (wyjazd godz. 5:00) – Bielsk Podlaski – Białystok – Grodno (zwiedzanie miasta) – Trokiele – Narocz (kolacja i nocleg u ojców Karmelitów Bosych)

Dzień II, 18.08.2014 r. – wtorek
Narocz (śniadanie) – Budsław (najważniejsze Sanktuarium Maryjne na Białorusi) — Iwieniec (kościół i klasztor Bernardynów z poł. XVII w.) – Wsielub (Msza św. w kościele z poł. XVI w.) – Nowogródek (kolacja i nocleg u sióstr Nazaretanek)

Dzień III, 20.08.2014 r. – środa
Nowogródek (śniadanie, msza św. w Farze, Muzeum A. Mickiewicza, spacer po mieście) – Mir – Nieśwież (zwiedzanie miasta i pałacu Radziwiłłów) – Zaosie (dwór w miejscu urodzenia A. Mickiewicza) – Jezioro Świteź – Baranowicze (kolacja i nocleg u ojców Werbistów)

Dzień IV, 21.08.2014 r. – czwartek
Baranowicze (śniadanie) – Słonim (zwiedzanie miasta) – Synkowicze (cerkiew obronna z poł. XVI w.) – Żyrowice (monastyr z XVII w.) – Różana (ruiny pałacu Sapiehów) – Kosów Poleski – Mereczowszczyzna (miejsce urodzenia T. Kościuszki) – Łohiszyn (Msza św. w Poleskim Sanktuarium Maryjnym – Królowa Polesia) – Pińsk (kolacja i nocleg w Wyższym Seminarium Duchownym)

Dzień V, 22.08.2014 r. – piątek
Pińsk (śniadanie, msza św., zwiedzanie miasta, rejs po Pinie, obiad) – Janów Poleski (miejsce męczeńskiej śmierci św. Andrzeja Boboli) – Hruszowa (miejsce urodzenia Marii Rodziewiczówny) – Kobryń (zwiedzanie miasta) – Czarnawczyce (kościół z II poł. XVI w.) – Brześć – Drohiczyn – Bielsk Podlaski (ok. godz. 23:00)


Koszt Pielgrzymki wynosi 980 zł i obejmuje ubezpieczenie, wizę, przejazd, wyżywienie (śniadania i obiadokolacje), noclegi, bilety wstępu do muzeów wraz z przewodnikami (Nowogródek, Zaosie, Mereczowszczyzna, Nieśwież), przewodników (Grodno, Pińsk), rejs po Pinie.

Opiekun duchowy: ks. prał. Zbigniew Niemyjski.


W związku z koniecznością wyrobienia wizy grupowej prosimy dokonywać wpłat do 31.07.2014 r.

Numer konta, na które należy dokonywać wpłat:
Podlaski Instytut Kultury Chrześcijańskiej – Patrymonium Fidei
14 8092 0001 0035 7045 2000 0010
Bank Spółdzielczy w Siemiatyczach o. Drohiczyn
Z dopiskiem „Sanktuaria na Białorusi”.

Osoba, która dokona wpłaty proszona jest o dostarczenie paszportu i aktualnego zdjęcia wraz z wypełnionym wnioskiem wizowym.
Paszport powinien być ważny jeszcze co najmniej 6 miesięcy.


Więcej informacji można uzyskać pisząc na adres Patrymonium:
ul. Kościelna 10
17-312 Drohiczyn
lub zbigniew.filipkowski1@wp.pl
oraz telefonicznie: 501 986 600.

Wyjazd z:
Drohiczyna: 18.08.2014 r., godz. 5.00
Bielska Podlaskiego: godz. 6:30
Białegostoku: godz. 7.30

ksAP/Drohiczyn